ਅਮਰੀਕਾ-ਈਰਾਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਬੇਸਿੱਟਾ: 21 ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਮੈਰਾਥਨ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੇ.ਡੀ. ਵੈਂਸ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਪਰਤੇ ਅਮਰੀਕਾ
ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ: 12 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2026
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਕੋਈ ਸਾਰਥਕ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇ.ਡੀ. ਵੈਂਸ ਨੇ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਗਭਗ 21 ਘੰਟੇ ਚੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਹਿਮਤੀ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕਾ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਰਹੇ ਹਨ। ਵੈਂਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ 'ਬੁਰੀ ਖ਼ਬਰ' ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ 'ਆਖਰੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੇਸ਼ਕਸ਼' (Final and Best Offer) ਈਰਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਪਰ ਹੁਣ ਅੱਗੇ ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਈਰਾਨ ਦੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇਸ ਉੱਚ-ਪੱਧਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਵਫ਼ਦ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਈਰਾਨੀ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਸੰਸਦ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਮੁਹੰਮਦ ਬਾਘੇਰ ਗਾਲਿਬਾਫ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਅੱਬਾਸ ਅਰਾਘਚੀ ਅਤੇ 71 ਮੈਂਬਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਫ਼ਦ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਕੀ ਮਾਹਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਵਾਰਤਾਕਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਵਫ਼ਦ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਜੇ.ਡੀ. ਵੈਂਸ ਨੇ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੂਤ ਸਟੀਵ ਵਿਟਕੌਫ ਅਤੇ ਜੈਰੇਡ ਕੁਸ਼ਨਰ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਇਸਹਾਕ ਡਾਰ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਮੋਹਸਿਨ ਨਕਵੀ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਵਾਰਤਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵੱਧਦੀ ਜਾਪਦੀ ਸੀ, ਉਦੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਇਹ ਉਮੀਦ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਲੈ ਕੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੰਚ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਕੱਦ ਵਧਾਏਗਾ, ਪਰ ਵਾਰਤਾ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਫੇਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਰਾਜਦੂਤ ਰੇਜ਼ਾ ਅਮੀਰੀ ਮੋਘੱਦਮ ਨੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ (Commitment) 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਜੰਗ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦੱਸਿਆ ਸੀ। ਫਿਲਹਾਲ, ਗੱਲਬਾਤ ਬੇਸਿੱਟਾ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਮੱਧ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਦੇ ਹੋਰ ਵਧਣ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।